Elektrik-Elektronik Müyendisliği

Basit Bir Diyotun Çalışma Prensibi

Diyotlar bir elektrik devresinde akımın tek yönlü geçmesini sağlarlar. Alternatif akımı doğru akıma çevirme işleminde diyotlar sıklıkla kullanılırlar. Diyotlar genellikle silisyum ve germanyumdan yapılırlar. Diyotlar AC akımı bir yönde geçirip diğer yönde tıkama yaparlar. Ayrıca diyot çıkışındaki gerilim bir kondansatör yardımıyla da filtre edilip düzeltilir. Diyot sayesinde – yük geçemediği için akım sürekli + kısımdan geçer ve AC akım da belirli bir süreden sonra doğru akımmış gibi verimli bir şekilde enerji gösterir. Özellikle büyük güçlü üretim santrallerinde bu kesinlikle istenilen ve olması gereken bir durumdur. İşte diyotlar bu kadar hayati öneme sahip devre elemanlarıdır. Şimdi bir diyotun çalışma prensibini inceleyerek onu daha yakından tanıyalım.

Aşağıdaki şekilde akımın tek yönlü geçişi temsili olarak gösterilmiştir.

basit diyot

Diyot + ve – olmak üzere iki kutuptan oluşmaktadır. Bu kutuplara anot kutbu ve katot kutbu denilmesinin yanı sıra P ve N kutupları da denilmektedir. Diyotun P kutbu + yüklerle N kutbu ise – yüklerle doludur. Yukarıda da bahsedildiği üzere diyotlar elektrik akımının  tek yönlü geçişini sağlarlar. P kutbundan – yüklerin geçişine izin verilmezken N kutbundan da + yüklerin geçişine izin verilmez. Bu durumu aşağıda daha detaylı anlatmaya çalışacağım.

p ve n diyot kutbu

Öncelikle diyotun devre çizimi olarak yukarıdaki şekli gözümüzün önüne getirelim.

Diyotun + olan P kutbuna + yükler verilsin. Aynı yükler birbirini iter prensibiyle P kutbundaki + yükler N kutbuna geçecektir. Dolayısıyla P kutbu + yüklerin geçişine izin vermiş olacaktır.

Bu kez de + olan P kutbuna – yükler verilsin. Zıt yükler birbirini çeker prensibiyle verilen – yükler P kutbundaki + yüklerle etkileşime girecektir ve N kutbuna geçemeyecektir.

Bu durum N kutbuna sırasıyla – ve + yüklerin verilmesi durumunda da aynı sırayla devam edecektir.

Görüldüğü üzere diyotlar akımın tek yönlü geçişini sağlamaktadırlar. Yazının en başında da belirtildiği gibi bu durum AC akımın DC akımmış gibi davranmasında ve enerjinin kaybolmamasında çok önemli bir husustur.

diyot sinyali

Yukarıdaki akım-zaman grafiğinde de görüleceği üzere akım tek yönlü geçiş yaparak AC akım DC akım görünümüne dönüşmektedir. Eğer köprü diyot gibi birden çok diyot kullanılırsa + yönlü akım daha sık geçecektir ve doğrultma işlemi daha güvenli ve verimli bir şekilde sağlanmış olacaktır.

Dosya Kilitli

Yazıyı .pdf olarak indirmek için Lütfen Giriş Yapın!

Etiketler
Daha Fazla Göster

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

enerji sistemleri
Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı

Reklam Engelleyici Algılandı

Lütfen reklam engelleyiciyi devre dışı bırakarak bizi desteklemeyi düşünün